Insect

Fly: turn on big fan to “xua đuổi” fly, mosquito

<SỰ THẬT VỀ NHỮNG CÁI ÁO BỊ LỦNG LỖ MÀ "ĐÃ AI LÀM GÌ ĐÂU?">

"Cái lỗ" trên áo này bạn thấy rất quen phải không? Cái áo bạn mới mua, mặc được 1, 2 lần là treo tủ, vậy mà đến khi có dịp lấy ra đã bị lủng như kiểu chuột gặm nham nhở, cay ghê không chứ!. Còn bên cạnh, xuất hiện một sinh vật kỳ lạ như kiểu "hạt bí" ấy. Nếu ai tinh ý, sẽ thấy "hạt bí" này không chỉ xuất hiện trong tủ quần áo mà còn trên tường, "trong bếp, ế ê... trên bàn, trước gương và sofa", chỗ nào cũng có. Nhiều khi bạn tự hỏi chúng là gì và tại sao lại xuất hiện ở đây?

Thật ra đó là ấu trùng của một loài Ngài trong Họ Tineidae, còn gọi là "ngài vải" hay "bọ tường"( vì chúng chủ yếu bám trên tường). Ngoài ra chúng còn có nhiều tên gọi khác: sâu vải, sâu quần áo, mọt vải... Chính bọn này là thủ phạm gây ra những vết lủng kia.

Con ngài vải trưởng thành dài khoảng hơn 2 cm, màu xám, đẻ trứng ở những nơi ẩm ướt. Ấu trùng nở ra, sử dụng các chất liệu xung quanh nó như đất, cát và phân để tạo thành lớp vỏ bọc bên ngoài có hình thù như hạt bí mà bạn thường thấy. Cả hai đầu hạt bí đều có lỗ, chúng thích chui ra đầu nào thì ra. Mỗi khi di chuyển, ấu trùng kéo theo "ngôi nhà" này. Bạn có thể thấy chúng khắp nơi ở trên tường nhà. Sau khi lột xác thành ngài trưởng thành, chúng để lại những cái vỏ trống rỗng, trở thành "ngôi nhà bỏ hoang", gây mất thẩm mỹ cho ngôi nhà bạn.

Thường chỉ có ấu trùng mới cần ăn (trong khi ngài trưởng thành chủ yếu giao phối rồi chết). Chúng thích ăn các loại tơ: tơ tằm, tơ tự nhiên, vải bông (trên quần áo), tóc rụng, đặc biệt yêu thích các bộ quần áo len, và nếu áo do người iu mua tặng thì chúng càng thích. Cái tánh nó kỳ lạ lắm nghen, bao nhiêu áo nó không cắn, mà cứ nhè cái áo được ny tặng là nó xực thôi. Như kiểu kiếp trước lũ ngài vải này là chủ tịch hội FA ấy.

Nếu một ngày bạn mở tủ ra, thấy cái áo năm xưa được anh crush mua tặng mà nay bị lủng lỗ chỗ, nhiều khả năng là do bọn này ăn mất, chứ chưa chắc là chuột đâu. Và sau khi giải thích với crush rằng "có một hạt bí đã chui vào nhà em, bò lên tủ quần áo và ăn cái áo này" mà chàng ta ra vẻ miễn cưỡng, cười khẩy rồi gõ nhẹ lên trán bạn và nói "rồi, anh tin đồ ngốc ạ" thì hãy làm mặt nghiêm, và tag hắn vào ngay bài viết này nhé, để biết rằng dù chị em thường hay nói những chuyện vô lý nhưng thỉnh thoảng vẫn có cái đúng nha.

Bọn này ngoại trừ làm crush giận dỗi ra, thì không gây bất kỳ tổn thương nào cho các bạn. Con ngài trưởng thành có ít phấn trên cánh, nếu đụng vào có thể gây dị ứng với bạn nào cực kỳ mẫn cảm (mà chưa từng ghi nhận ca nào dị ứng với bọn này cả).

Muốn loại trừ chúng, cần phải giữ nhà cửa khô ráo, quét dọn thường xuyên, đặc biệt là những nơi ẩm thấp như chậu hoa ban công, hiên nhà, máng xối, thảm trải sàn, đồng thời bảo crush đừng tặng quần áo nữa, dẫn qua bên cồn ăn giỗ đi. 😁

--------------

Ảnh: do bạn Hồng Trần đăng tải lên Nhóm Côn Trùng Việt Nam. Cảm ơn bạn.

#contrungvn

#mabu

Bọ cạp giả (tiếng Anh: pseudoscorpion) là lớp Hình nhện thuộc vào bộ Pseudoscorpionida và được biết đến với tên Pseudoscorpiones hoặc Chelonethida. Nhìn chung, bọ cạp giả mang ích lợi cho con người khi chúng ăn ấu trùng bướm đêm, ấu trùng kiến, mối hay ruồi. Kích thước của chúng nhỏ và vô hại.[1] Chúng ít được nhìn thấy vì có kich thước nhỏ và vô hại.

< Ảnh Đẹp Côn Trùng Kỳ 4 >

Antheraea Frithi 💛

Mặc dù là 1 loài phổ biến có khu vực phân bố rộng bao gồm cả tp Hồ Chí Minh nhưng lại đc khá ít người biết tới . Chúng thuộc họ ngài hoàng đế ( saturnidae ) trong họ bướm đêm này thì tất cả các loài điều không có miệng để ăn uống , chúng sống khoảng 1 tuần nhờ nguồn dinh dưỡng tích luỹ từ giai đoạn sâu , bù lại thì 1 cá thể bướm cái có thể đẻ tới hàng trăm quả trứng vs tỉ lệ nở rất cao , vòng đời từ 1 quả trứng đến giai đoạn bướm trưởng thành tương đối nhanh ( khoảng 2 tháng ) chúng thích nghi tốt với điều kiện khí hậu ở Việt Nam cùng với cây kí chủ của sâu bướm điều là những cây được trồng phổ biến như Bàng , Sao Đen , Dầu Rái , . . . nên tốc lây lan của loài này là rất nhanh , từ vài năm trước loài này đã từng “ bùng nổ “ số lượng sâu 🐛 ở tỉnh Bình Dương , Vũng Tàu và HCM ( link những bài báo và video mình sẽ để dưới cmt của bài viết ) . Mặc dù là loài gây hại cho các cây công trình nhưng nếu số lượng được kiểm soát thì đây vẫn là 1 loài rất đẹp ( có thể nói là loài đẹp nhất trong chi bướm đêm Antheraea theo cảm nhận của mình ) Bên cạnh đó này có rất nhiều kiểu hình ( màu sắc , hoa văn ) khác nhau nhưng do theo thể lệ bài thi nên mình chỉ có thể up 1 ảnh duy nhất ( ảnh bên dưới là 1 cá thể cái ) giới tính của chúng có thể được phân dựa vào hình dáng của cánh và cặp râu ( râu lớn => con đực , râu bé => con cái ) , dưới bài viết mình cũng sẽ up kèm 1 số ảnh khác cùng với 1 vài tài liệu tiếng việt cho những bạn quang tâm , muốn tìm hiểu tới loài bướm đêm xinh đẹp này 🤎 .

#ctvn4

Bọ nhảy, Ban miêu

"Một chiến tích khoe thủ cấp của một loài săn mồi nào chăng?"

"Hay là một gia đình vui vẻ cõng nhau đi chơi đêm Halloween?"

"À vậy đó là một sản phẩm của AI rồi!?"

Không phải đâu, đó là một ấu trùng của một loài bọ cánh cứng ở Châu Mỹ xa xôi, một loài mà nhắc đến người ta không khỏi thốt lên sự ngạc nhiên tột độ về chúng.

Đây là ấu trùng loài bọ cánh cứng ăn lá Calyptocephala attenuata (Họ Bọ Ánh Kim Chrysomelidae). Nhắc đến nhóm bọ này thì nhiều bạn đã biết trò mánh khóe nổi bật của chúng, đó là thải phân và vỏ lột xác lên trên cơ thể để hù dọa kẻ thù. Mỗi loài có cách thức "trang trí" bản thân sao cho thật đáng sợ, như thể mỗi ngày trong 365 ngày của chúng đều phải hóa trang Halloween vậy.

Riêng loài này, chúng không chất phân lên lưng, mà sẽ tích lũy những cái vỏ lột xác cũ (gọi là Exuviae - mình để tên khoa học ở đây cho các bạn tiện tham khảo). Bằng một cách thần kỳ nào đó mà những đôi bàn tay không hề được đào tạo qua các trường lớp mỹ thuật hay kiến trúc nhưng lại có thể tạo ra những tác phẩm nghệ thuật đầy tinh tế đến như vậy.

Như ảnh, nó tích lũy các vỏ lột xác của những lần trước đó lên phần "đuôi" rồi dùng đó như một loại vũ khí hù dọa bất kỳ kẻ nào tiến lại gần. Người ta ghi nhận loài này lột xác khoảng 6 lần trong một chu kỳ phát triển vòng đời, như vậy con ấu trùng trong ảnh đang ở kỳ cuối cùng của giai đoạn ấu trùng (vì đã có 5 cái vỏ cũ kia rồi). Thật là vi diệu quá đi.

====================

Con cánh cam - sao cánh xanh lét như vậy mà lại gọi là cánh cam?

Giống như nhiều con khác ở nước mình, một số vùng sẽ gọi con này với tên khác, và cũng có khu vực dùng "cánh cam" để gọi con hao hao bọ rùa nhưng cánh màu cam (orange) và có đốm đen. Ở đây mình dùng định nghĩa trong Từ điển Tiếng Việt (Hoàng Phê), vẫn được nhiều người, trong đó có các nhà nghiên cứu coi là Từ điển tiếng Việt "chuẩn" nhất trên thị trường.

Tên cánh cam để chỉ các loài thuộc chi Anomala, thuộc họ Scarabaeidae (tiếng Việt vẫn gọi họ này là họ Bọ hung). Ở Việt Nam, một loài (species) phổ biến trong chi Anomala là Anomala cupripes. Nếu Gúc gồ loài này thì có thể dùng tên tiếng Anh là "Large Green Chafer" để phân biệt với các loài khác của chi Anomala có ngoại hình gần giống.

Ấu trùng của cánh cam ăn rễ cây, nên nó được xem là loài có hại. Một đặc điểm nữa mà ai từng nghịch nó nhiều sẽ biết là nó ị rất thúi 🤣

Giải thích cho các bạn thắc mắc tại sao con này màu xanh mà lại gọi là cánh cam, ý kiến này mình đã từng đọc và thấy hợp lí. Ấy là vì trước đây các giống cam nước mình chủ yếu là loại cam vỏ xanh, sau này khi kinh tế mở cửa các giống cam nhập ngoại nhiều với màu "orange" chiếm ưu thế thì mới xuất hiện khái niệm màu cam (hay màu da cam) như bây giờ. Phần cánh cứng con này màu giống màu vỏ cam xanh nên gọi là cánh cam, và tên gọi này đã phổ biến lâu rồi.

Ở sách giáo khoa cũ cũng có bài thơ về con này, mô tả chính xác ngoại hình của nó:

"Mặc bộ áo xanh biếc

Cánh cam vào vườn chơi

Màu tươi bên hoa lá

Long lanh dưới mặt trời..."

<BÍ ẨN VẾT CẮT HÌNH CHỮ V TRÊN TÀU DỪA>

"Thiệc luôn, ai rảnh mà suốt ngày đi cắt tỉa cái cây dừa nhà tui thành hình chữ V như hình vậy á? Từ bé tui đã thấy vậy rồi, lớn lên cũng thấy, rồi khi học đại học về vẫn thấy vết cắt đó, thậm chí vừa rồi đứa con của tui chỉ vào cây dừa trước sân hỏi là ai đùa dai quá vậy má? Thiệc quạu hết sức á"

Đây là thủ phạm, con bọ cánh cứng 1 sừng (kiến vương 1 sừng) tên Oryctes rhinoceros, loài côn trùng có rất nhiều ở nước ta. Vườn tược nào cũng có, buổi tối chúng thường bay vào các khu đô thị, khu dân cư.

Hành vi:

- Con cái sẽ đẻ trứng ở đống phân bò, đống dừa mục, hoặc chậu cây cảnh có bón phân, nói chung là các đống gì đó chứa nhiều chất hữu cơ phân hủy. Ấu trùng sẽ ăn chất dinh dưỡng tại đó rồi lột xác thành con trưởng thành.

- Con trưởng thành sau khi vũ hóa, việc làm đầu tiên là bay đi tìm cây dừa (hoặc cây cọ), rồi đục vào thân cây. Nó sẽ tìm và ăn phần lá non (lúc này lá vẫn đang cuộn lại, nằm gọn trong bẹ).

Sau cuộc tấn công, bẹ lá bị thối rữa, tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập. Còn nếu lá dừa may mắn ko bị thối thì sau này bung ra sẽ tạo thành vết cắt huyền thoại hình chữ V như ảnh.

Kết thúc bữa ăn, con kiến vương rời đi để lại vết đục sâu hoắm, trở thành “cánh cổng địa ngục” dẫn lối mở đường cho một loài côn trùng khác có sức tàn phá kinh khủng nhất trong lịch sử trồng dừa của nhân loại, đó chính là con đuông dừa.

Thông qua con đường mà kiến vương đã tạo sẵn, đuông dừa chui vào cây dừa đẻ trứng, ấu trùng nở ra sẽ ăn phần củ hũ dừa, rồi ăn xuống thân, làm cho cây trở nên suy yếu, còi cọc rồi gãy đổ.

Có thể nói kiến vương 1 sừng và đuông dừa này là một cặp đôi hoàn hảo, thắm thiết như lệ tổ và king of đờm vậy.

--------------

*Kiến vương trong bài này có tên khoa học là Oryctes rhinoceros.

*Còn đuông dừa tên khoa học là Rhynchophorus ferrugineus.

*Cả hai con này hoàn toàn khác nhau về phân loại khoa học, nhưng thường xuyên bị gọi nhầm lẫn nhau bởi tên địa phương, rồi cãi nhau nảy lửa.

-Ma Bu-

#contrungvn

nếu bạn ở phố trồng cây trong chậu, chậu bé nuôi được 1 vài cây/chậu thì có lẽ nó gây hại, vì nó ăn rễ cây. Nhưng nếu là một khu vườn thì nó có ích vì nó giúp bạn phân hủy gỗ mục, lá mục, phân động vật, vì ngoài vườn thì nó ko thiếu thức ăn nên ko cần phải ăn rễ cây.

Tùy cho đối tượng nào, chứ trước tui có "chăn" 4 con, sáng sáng xúc cho vài bãi "mứt bò" tươi quăng vào, chiều đến là nó xử lý xong xuôi, khô và tơi.

ngày xưa ở nhà nuôi bò trong chỗ ủ phân lúc nào cũng có một đống con này, mà chả để ý đây là ấu trùng của con gì. Hình như của mấy con bọ cánh cứng to to mà ko có sừng

≠===============

Về cơ bản nhiều nơi gọi rầy và rệp là giống nhau, cùng chích hút nhựa cây, cùng thuộc Bộ Cánh Nửa Hemiptera. Nhưng thực tế có một vài sự khác biệt giữa 2 cái tên này, và theo cách gọi của riêng mình là như sau:

- Rệp: là những loài côn trùng nhỏ trong Siêu Họ Aphidoidea. Sống trên cây thành từng đàn, chúng thường cố định cả đời tại nơi sinh ra hoặc cùng lắm là di chuyển trong 1 phạm vi rất nhỏ quanh chỗ ở. Rệp khi trưởng thành thường ko có cánh.

Có nhiều tên gọi cho nhóm này: rệp bông, rệp sáp…. tuỳ vào loài.

Rầy: là những loài trong Siêu Họ Fulgoroidea, còn gọi là Planthopper. Chúng là loài cơ động, có thể di chuyển khắp thân cây, con trưởng thành có cánh, có hình dáng giống với ve sầu, bật nhảy rất cao.

Chúng có nhiều tên gọi tuỳ thuộc vào loài: rệp nhảy, rệp bông, rệp sáp…

Tuy nhiên tên tiếng Việt là ko có tính chính xác, ko đại diện cho loài. Nếu phải tra cứu loài thì cần phải sử dụng tên khoa học.

Chào cả nhà ạ!

Cho mình hỏi con này là con gì ạ? Lúc bé nhà mình chỉ cho mình xem mình tưởng chỉ là túm lông bụi trên đường, nhưng xong nó bò & nhảy nhảy được 😶

Flatidae, bạn tìm tên tiếng Việt không ra chính xác đâu 😂. Chưa kể loài này thuộc phân bộ Ve-Rầy siêu đa dạng về hình thái, màu sắc luôn

con này ăn phân nên chỗ mình gọi là sùng phân, hay sống ở đống phân oai hay gốc cây mục, có con to bằng ngón chân cái, có lông, màu ngả vàng, chỗ mình ngta mua 2k/1con để đặt tôm. Còn con ăn được tuy hình dáng giống nhưng là loại khác, nó ở nơi đất ẩm xốp, hay có ở nơi trồng mì (khoai mì), cỏ voi,...nên ngta gọi là sùng mì, thân trắng đục như đuông dừa, không có lông, chỉ to bằng ngón tay, sơ chế rồi bán giá từ 700-1tr6 1kg tùy thời điểm đấy

Tuan Nguyen Luong ấu trùng kiến vương 1 sừng đó bạn

Nguyễn Khương Duy ấu trùng kiến vương 1 sừng đó bạn. Mình bón phân cho cây nên bắt ra để ngoài vậy thôi ☺️

Nếu nói về mức độ tàn phá thì bọn Kiến vương gọi Đuông dừa bằng cụ. Bởi Kiến vương phá dừa khi chúng đã trưởng thành, chủ yếu ăn các lá cây, thường là tấn công từ bên ngoài vào cây dừa. Còn bọn Đuông dừa chơi dã man hơn. Con trưởng thành âm thầm đục lỗ thân cây dừa, bay vào đó rồi đẻ vài chục tới vài trăm quả trứng. Trứng nở ra ấu trùng sẽ bào cây dừa từ trong thân cây. Tới lúc phát hiện thì đã muộn, cây dừa chết nhăn răng bởi đám sâu béo mũm mĩm đang bò bên trong.

Con đuông dừa cũng rất thích cây cau, cây chà là (chà là có họ hàng với cau, trồng để lấy quả) nên bọn Đuông chà là, Đuông dừa cùng là một loài, chỉ khác cây mà chúng gây hại thôi.

Con Đuông trưởng thành cái dùng vòi đục lỗ nhỏ hoặc lợi dụng những kẽ nứt tự nhiên trên thân cây hoặc những lỗ hang do kiến vương đục trên thân cây, cuống lá rồi đẻ trứng vào những phần mềm của cây. Ngoài ra chúng cũng có thể đẻ trứng trực tiếp trên các phần mềm gần đỉnh sinh trưởng.

Sau vài ngày, trứng nở thành ấu trùng. Ấu trùng có hàm rất khoẻ, ăn mạnh và có thể ăn cả phần nhu mô lẫn phần sợi già của cây dừa. Khi mới nở ấu trùng đục vào phía trong thân cây hoặc vào bó lá ngọn. Khi tấn công vào bó lá ngọn thì chúng cắn phá củ hủ, làm cho củ hủ bị hư thối, dẫn đến hư đỉnh sinh trưởng, các lá ngọn héo vàng và đổ ngã xuống, cây chỉ còn những lá già xanh, rồi các lá già cũng từ từ rụng đi, cuối cùng cây sẽ bị chết.

Thức ăn: Đuông dừa, Đuông chà là hiện đang là đặc sản được ưa chuộng ở các thành phố lớn. Trước đây bà con toàn bắt chúng cho gà ăn. Nhiều người sau đó ăn thử ấu trùng và thấy khá ngon. Quanh năm bọn ấu trùng chỉ ăn củ hũ dừa nên thịt chúng có vị thơm của dừa kết hợp với vị ngậy của ấu trùng đã biến chúng thành một món ăn giàu chất dinh dưỡng và khó kiếm.

Cung không đáp ứng nổi cầu, dẫn tới việc nhiều gia đình quyết định nuôi thử Đuông tại gia, và nhiều người trong số đó đã thành công khi cho ra đời hàng ngàn con Đuông to tròn, béo ngậy, nhìn rất thích mắt.

Trung bình một kg Đuông dừa có giá khoảng 400 ngàn, có những thời điểm hiếm hàng, giá đội lên 700k, 800k nhưng vẫn không đáp ứng được những cái bụng ham muốn thưởng thức món đặc sản đậm chất miền Tây nà

Tuy nhiên Đuông dừa là loài dịch hại nguy hiểm trên cây dừa, khó phòng trừ nên bị nghiêm cấm nhân nuôi, buôn bán dưới mọi hình thức theo Điều 7 của Pháp lệnh Bảo vệ và Kiểm dịch thực vật năm 2001 quy định rõ: “Nghiêm cấm mọi hành vi gây hại tài nguyên thực vật, sức khỏe nhân dân, môi trường và hệ sinh thái”.

Quan sát kỹ sẽ thấy có nhiều kén của sâu ở các bẹ lá ngọn thân. Nếu bị tấn công trên thân, cây vẫn còn sống, nhưng cho năng suất giảm. Tong trường hợp này trên thân thấy có nhiều lỗ đục nhỏ, đường kính khoảng 1-2 phân, có xác bã rơi ra ở mỗi lỗ đục và ít nhựa màu nâu rỉ ra, chảy dọc theo thân, có thể ngửi thấy mùi khai bốc ra từ các lỗ đục này do các mô bên trong bị lên men. Trường hợp nặng cây có thể bị gẫy ngang do thân cây đã bị rỗng.

Với những cây dừa bị Đuông tấn công, phần ngọn sẽ chết, lá dừa khô héo. Áp tai vào thân dừa, bạn có thể nghe thấy tiềng xào xạo là do các ấu trùng đang ăn tạp bên trong. Lúc đó mà bổ cây dừa ra bắt được vài chục con là ít.

Trứng: Con bọ rầy cái sẽ dùng chân, đào xới khu vực gần gốc rễ cây rồi đẻ khoảng 15 – 17 trứng vào đó rồi vỗ cánh bay đi. Địa điểm được chọn thường là các bãi bồi ven sông hoặc tại các vùng đất pha cát và nhiều lá mục, hay ven các sườn đồi. Trứng có dạng hình tròn, kích thước khoảng 2 – 3mm. Trứng nằm sâu dưới đất, và nở sau khoảng 10 – 15 ngày.

Ấu trùng: Ấu trùng nở ra sẽ bắt đầu cắn phá cây trồng, sở thích của chúng là ăn rễ cây. Người ta gọi ấu trùng của Holotrichia Sauteri Moser (bọ rầy) là Sùng đất, sâu đất, cờ đang (hoặc thậm chí có nơi gọi là Đuông đất).

Kích thước trung bình to bằng ngón tay út, có các màu sắc trắng ngà, trắng xanh hoặc màu vàng. Cơ thể có 3 cặp chân. Nói chung ấu trùng Sùng đất giống Kiến vương tới 99%.

Phải mất tới gần 1 năm (270 – 300 ngày) tụi ấu trùng này mới hóa nhộng. Thời gian “nằm vùng” của tụi Sùng đất này có thể nói là kỷ lục trong số những loài bọ cánh cứng có mặt tại Việt Nam.

Chúng ẩn mình từng đó thời gian cũng là từng đó vụ mùa bị mất trắng bởi bọn này.

Nhộng: Tính từ khi Sùng đất đã bắt đầu nhả kén để hóa nhộng, chúng phải mất khoảng 10 – 15 ngày để hoàn tất chiếc kén của mình. Và tốn thêm khoảng 20 – 30 ngày để hoàn toàn lột xác bay ra khỏi kén. Như vậy giai đoạn Nhộng của Sùng đất cũng tương đối dài, khoảng 40 – 45 ngày.

Trưởng thành: Có lẽ cả vòng đời của bọ rầy đã nằm sâu dưới đất rồi, nên tuổi thọ của bọ rầy trưởng thành thường rất ngắn, chưa đến một tháng. Thỉnh thoảng có con nào ăn chay tích đức may ra sống được thêm 1, 2 tháng nữa.

Ban ngày bọ rầy ẩn nấp trên các cây xoan, cây mía, cây điều… và ăn các lá cây này để sống qua ngày.

Món ăn từ sùng đất

Cách chế biến món sùng đất cũng rất đơn giản, chỉ cần ướp nước mắm, bột ngọt, ớt, tiêu, sả cho vừa ăn, để khoảng 30 phút cho gia vị thấm đều. Sau đó phi củ hành hoặc củ nén với dầu phụng rồi cho sùng đất vào chảo đảo đều. Khi sùng có màu vàng sém và tỏa mùi thơm lựng thì múc ra đĩa để thưởng thức…